Wydawca treści Wydawca treści

Grzyby

Kogo mogę się poradzić w sprawie zebranych w lesie grzybów, czy grzyby w lesie można zbierać bez ograniczeń, czy znalezione grzyby należy wykręcać, czy wycinać - odpowiedzi na te i inne pytania.

Kogo mogę się poradzić w sprawie zebranych w lesie grzybów?

Podstawową zasadą jest zbieranie tylko i wyłącznie owocników grzybów, które dobrze znamy. Nie należy zbierać osobników zbyt młodych, bo to utrudnia określenie gatunku oraz zbyt starych, które z kolei mogą być toksyczne. Jeżeli nie jesteśmy pewni, czy  znaleziony  grzyb jest przydatny do spożycia, to lepiej pozostawić go w lesie.

Aby nauczyć się prawidłowego zbierania grzybów i rozpoznawania gatunków warto uczestniczyć w organizowanych przez nadleśnictwa grzybobraniach. Informacje o nich znajdziecie na stronie www.lasy.gov.pl oraz stronach jednostek. Warto szukać porady w punktach skupu i u grzyboznawców - nadleśnictwa nie zajmują się ocenianiem grzybów. Bezpłatnych porad na temat zebranych w lesie grzybów udzielają wszystkie terenowe stacje sanitarno-epidemiologiczne, które znajdują się w każdym powiatowym mieście. Prowadzą one także rejestry grzyboznawców, którzy udzielają porad.

W przypadku wystąpienia po spożyciu grzybów nudności, bólów brzucha, biegunki, czy podwyższonej temperatury należy wywołać wymioty i jak najszybciej zgłosić się do lekarza. Wezwany w porę może uratować życie. Nie należy lekceważyć takich objawów. Trzeba też pamiętać, że przy zatruciach muchomorem sromotnikowym występuje faza pozornej poprawy, później stan chorego gwałtownie się pogarsza.

Czy grzyby w lesie można zbierać bez ograniczeń?

Grzyby w polskich lasach można zbierać bez ponoszenia jakichkolwiek kosztów i w zasadzie bez ograniczeń, ale są pewne wyjątki. Nie wolno ich zbierać w niektórych częściach lasu, gdzie jest stały zakaz wstępu:  na uprawach do 4m wysokości, w drzewostanach nasiennych i powierzchniach doświadczalnych, w ostojach zwierzyny. Nie wolno ich także zbierać na obszarach chronionych: w rezerwatach i parkach narodowych. Rygorystycznie należy przestrzegać zakazu wstępu na tereny wojskowe.

Należy oszczędzać duże, stare owocniki grzybów, gdyż nie są atrakcyjne kulinarnie, a  mają duże znaczenie dla rozwoju grzybów. Jeśli wiemy, że jakiś grzyb jest rzadki i ginący to także oszczędźmy go, nawet jeśli jest jadalny. Niezależnie od miejsca występowania część gatunków grzybów podlega całkowitej ochronie gatunkowej – poznaj dokładnie listę tych grzybów zanim wybierzesz się do lasu.

Czy znalezione grzyby należy wykręcać, czy wycinać?

To pytanie jest zadawane od niepamiętnych czasów. Powstało zapewne tuż po słynnym dylemacie dotyczącym jaja i kury. Skoro jest tyle gatunków rozmaitych grzybów to spokojnie możemy stosować oba sposoby. Każdy jest dobry, ale  stosowany z rozsądkiem. Większe owocniki grzybów lepiej jest wyciąć, ze względów praktycznych, bo zaoszczędzamy sobie pracy przy czyszczeniu grzybów. Naturalnie nie w połowie trzonu, jak to nieraz widać przy zbiorze podgrzybków w celach zarobkowych. Możemy delikatnie podważyć także owocnik grzyba koniuszkiem noża. Wycinamy jak najniżej, odgarniając dokładnie ściółkę i uważając, aby nie uszkodzić grzybni. Potem starannie przykrywamy to miejsce, aby grzybnia nie wysychała. Resztka trzonu grzyba szybko zgnije lub zjedzą ją ślimaki.

Grzyby blaszkowe, takie jak kurka, zielonka czy rydz lepiej jest wykręcać. Należy je wyjąć z podłoża tak, aby nie uszkodzić trzonu i także dokładnie zakryć grzybnię ściółką. Tak wyjęty owocnik łatwiej rozpoznać co do gatunku, a jest to bardzo istotne, aby wyeliminować pomylenie zielonki, gołąbka czy pieczarki z  muchomorem zielonkawym. Rozpoznaje się go m.in. po pochwie u podstawy trzonu, stąd nie można takich grzybów wycinać. Pamiętajmy, że jeden średni owocnik to dawka śmiertelna dla człowieka.

Jak zbierać i przechowywać grzyby zanim trafią do kuchni?

Pierwsza zasadą jest zbieranie tylko znanych nam grzybów. Unikniemy wtedy zatrucia na pozór apetycznie wyglądającymi, ale groźnymi dla naszego zdrowia owocnikami. Zbieramy tylko owocniki zdrowe, nieuszkodzone i młode, ale nie zbyt młode, bo wtedy trudno rozpoznać gatunek grzyba. Pozostawiamy w nienaruszonym stanie grzyby niejadalne, nieznane nam oraz osobniki stare, które pozostawiamy jako „nasienniki". Najczęściej i tak  są robaczywe. Czy wiecie dlaczego grzyby są robaczywe? Te „robaki", które dziurawią nasze grzyby, szczególnie z letnich zbiorów, to larwy (czerwie) muchówek. Właśnie w grzybach przechodzą część swojego rozwoju.

Warto także pamiętać, że owocniki grzybów to żyjące organizmy, które nawet po zerwaniu nadal rozwijają się i oddychają wydzielając dwutlenek węgla i wodę. Dlatego bardzo ważne jest prawidłowe przechowywanie owoców grzybobrania. Najlepsze są szerokie, wiklinowe koszyki, a nie plastikowe wiadra, torby czy woreczki. Nawet najpiękniejsze owocniki szlachetnych gatunków grzybów mogą być przyczyną zatrucia, gdy przechowywane będą w foliowej torebce i ulegną zaparzeniu. Często wybieramy się na grzybobranie daleko od domu. W trakcie szybko postępujących procesów gnilnych wywołanych złym przechowywaniem grzybów wydzielają się toksyny, szkodliwe dla naszego zdrowia. Dlatego nawet powszechnie znane kurki czy podgrzybki mogą nam zaszkodzić, gdy je źle przechowamy.


Najnowsze aktualności Najnowsze aktualności

Powrót

PO ODPOCZYNEK DO LASU

PO ODPOCZYNEK DO LASU

      Od lat polscy leśnicy starają się możliwie jak najlepiej udostępniać tereny leśne miłośnikom spędzania czasu w lesie. Miejsca biwakowe, parkingi leśne, ścieżki edukacyjne i szlaki turystyczne – to jedne z wielu form zapewnienia osobom zainteresowanym korzystania z dobrodziejstw lasu.

      Niedawno zaczął się sezon wakacyjny. Okres w którym częściej się zastanawiamy gdzie spędzić nasz wolny czas i jak najlepiej go wykorzystać. Osobiście uważam, że doskonałym wyborem ale też i najlepszym miejscem do dobrego odpoczynku jest las.

      Jako, że sam jestem z Podlasia - którego nawet sama nazwa wg etymologii pochodzi od gęstych lasów - zostałem wychowany w głębokim szacunku do lasu i przebywanie w nim uważam za jedno z najlepszych form spędzania czasu. Jak dobrze wiemy, las jest również miejscem pracy leśników, którzy dbają m.in. o to, aby zapewnić bezpieczeństwo osobom wypoczywającym.

      Przebywając ostatnio na terenie nadleśnictwa Karnieszewice oraz Czarne Człuchowskie postanowiłem porozmawiać z losowo wybranymi osobami przebywającymi w lesie i zadać im pytanie o to, dlaczego przychodzą do lasu.

     Na 18 osób z którymi udało mi się przeprowadzić dłuższą rozmowę, głównym celem pobytu w lesie był odpoczynek. Jednak jest to odpoczynek aktywny. Spacery, bieganie, jazda rowerem. Do lasu przyciągają turystów piękne widoki: stare drzewa, śpiew ptaków o poranku, latające motyle, ptaki i zwierzęta a także świeże powietrze o niepowtarzalnym zapachu. Mamy do czynienia z zachwycaniem się naturą, która w swojej niewinności potrafi wzbudzić w nas ogromne zauroczenie. Co ciekawe, moi rozmówcy stwierdzili, że przebywają średnio 14 godzin tygodniowo w lesie. W porównaniu do różnych statystyk wykorzystania czasu jest to wynik ponadprzeciętny.

      Byłem również bardzo ciekaw oceny pracy leśnika jako tego, który zaprasza do lasu i zapewnia bezpieczeństwo odwiedzającym. Najważniejszym czynnikiem, wg osób z „zewnątrz”, jest ciągłe i nieustanne dbanie o las. I to w jak najszerszym spektrum. Średnia ocena wizerunku leśnika w skali 1-10 (o taką ocenę pytałem turystów) zbliżyła się do 9. To powinno nas cieszyć, ale także motywować do dalszej pracy.

      Podsumowując. Na podstawie mojej ankiety widzimy, jak bardzo zbieżne są cele leśników z oczekiwaniami społeczeństwa. Nasze działania i realizacja naszej misji w zdecydowanej większości są nie tylko akceptowane, ale też właśnie dokładnie tego się od nas oczekuje.

DarzBór!

 

Grzegorz Zubowicz - Nadleśniictwo Gościno